Τα νεογιλά δόντια, γνωστά και ως παιδικά δόντια, είναι τα πρώτα δόντια που εμφανίζονται στο στόμα του παιδιού. Συνήθως αρχίζουν να ανατέλλουν γύρω στους 6 μήνες, ολοκληρώνονται περίπου στα 3 έτη και είναι συνολικά 20. Παρότι είναι προσωρινά, επηρεάζουν τη μάσηση, την ομιλία, τη σωστή ανάπτυξη των γνάθων και τη θέση των μόνιμων δοντιών.
Σημασία των νεογιλών
Τα νεογιλά δόντια αποτελούν την πρώτη σειρά οδοντοφυΐας και αργότερα αντικαθίστανται από τα μόνιμα δόντια. Παρά το ότι είναι προσωρινά, έχουν μεγάλη σημασία για:
- Μάσηση και σωστή διατροφή
- Ανάπτυξη ομιλίας
- Διατήρηση χώρου για τα μόνιμα δόντια (ώστε να ανατείλουν στη σωστή θέση)
- Σωστή ανάπτυξη γνάθων και προσώπου
Τυπική σειρά εμφάνισης
- Κάτω κεντρικοί τομείς: 6–10 μηνών
- Άνω κεντρικοί τομείς: 8–12 μηνών
- Πλάγιοι τομείς: 9–16 μηνών
- Πρώτοι γομφίοι: 13–19 μηνών
- Κυνόδοντες: 16–23 μηνών
- Δεύτεροι γομφίοι: 23–33 μηνών
Συμπτώματα οδοντοφυΐας
Κατά την εμφάνιση των πρώτων δοντιών, το παιδί μπορεί να παρουσιάσει:
- Ερεθισμένα ούλα
- Αυξημένη σιελόρροια
- Ευερεθιστότητα
- Ανάγκη για μάσηση αντικειμένων
- Πιθανή μικρή αύξηση της θερμοκρασίας
Τρόποι ανακούφισης
- Δαχτυλίδια οδοντοφυΐας που έχουν μπει στο ψυγείο
- Απαλό μασάζ στα ούλα
Παιδικά παυσίπονα μόνο μετά από οδηγία παιδιάτρου, ιδιαίτερα αν υπάρχει πυρετός, έντονος πόνος ή συμπτώματα που επιμένουν.
Φροντίδα των νεογιλών δοντιών
Πρακτικές φροντίδας
- Καθαρισμός με υγρή γάζα ή ειδικό δαχτυλάκι πριν την εμφάνιση δοντιών
- Βούρτσισμα 2 φορές/ημέρα με μαλακή βρεφική οδοντόβουρτσα
- Από 3–6 ετών: παιδική οδοντόκρεμα με 500–1000 ppm φθόριο
- Από 6 ετών: οδοντόκρεμα με 1450–1500 ppm φθόριο
- Ποσότητα οδοντόκρεμας: μέγεθος μικρής φακής
Πότε πέφτουν τα νεογιλά δόντια
Τα νεογιλά δόντια αρχίζουν συνήθως να πέφτουν γύρω στα 6 έτη και η διαδικασία ολοκληρώνεται περίπου στα 12 έτη, καθώς σταδιακά ανατέλλουν τα μόνιμα δόντια.
Γιατί είναι τόσο σημαντικά;
Παρά το ότι είναι προσωρινά, τα νεογιλά δόντια δεν πρέπει να παραμελούνται. Ο τερηδονισμός ή η πρόωρη απώλειά τους μπορεί να οδηγήσει σε:
- Στραβά μόνιμα δόντια
- Προβλήματα μάσησης
- Δυσκολίες στην ομιλία
- Πόνο και λοιμώξεις